ภาพการบันทึกเสียงดนตรีไทยลงกระบอกเสียง
โดย ขุนอิน จากภาพยนต์โหมโรง

10 กุมภาพันธ์ 2547

ชมภาพการบันทึกเสียงการเดี่ยวระนาดสดของอ. ณรงค์ฤทธิ์ โตสง่า ลงกระบอกเสียงไขผึ้ง โดยนายกสมาคมนักอนุรักษ์เครื่องเล่นกระบอกเสียงและหีบเสียงไทย คุณพฤฒิพล ประชุมผล

หมายเหตุ: การบันทึกเสียงลงกระบอกเสียงครั้งนี้ถือเป็นการบันทึกเสียงดนตรีไทยลงกระบอกเสียงโดยมีหลักฐานยืนยันเป็นกระบอกเสียงจริงๆ ครั้งที่ ๒ นับจากคณะนักดนตรีของนายบุศย์มหินทร์บันทึกเพลงไทยเดิมไว้เมื่อปีพ.ศ. ๒๔๔๓ ศึกษาเรื่องราวนายบุศย์ ผู้แบกระนาดไปบันทึกเสียงดนตรีไทยในเยอรมันเมื่อปีพ.ศ. ๒๔๔๓ ได้ที่หน้าประวัติศาสตร์การบันทึกเสียงลงกระบอกเสียงของนายบุศย์มหินทร์

ฉลอง ๑๒๐ ปี หลวงประดิษฐไพเราะ (ศร ศิลปบรรเลง)
และการบันทึกเสียงบนแผ่นเสียงโอเดียน

Luang Pradit Phairoh (Sorn Silpabanleng)

Luang Pradit Phairoh (Sorn Silpabanleng) the youngest son of a famous music teacher of Bang Chang Samut Songkram Mr.Sin and Mrs.Yim,was born at Dawadueng canel. Samut Songkram Province on 6th August 1881. He studied Thai Language at Wat Amphawan and Thai Classical music from his father at home. When he was fifteen years of age, Prince Somdej Chaopha Kromphaya Bhanuphantuwongvorradej (Somdej Wang Burapa) elevated him to Janwang (the Prince's personal page) who's duty was to supervise the Piphat orchestra of the Burapaphirom Palace. In 1932 he had moved to be the chief of the Classical Music Section of the Fine Arts Department After his retirement, he chairtably taugh music to students at his home, Ban Bart, until his last day on 8th March 1954 the age of 72. King Vajiravuth acknowledged his amazing music abilities and conferred on him the title of Luang Pradit Phairoh (the one who compose beautifully) and "Somdej Wang Burapa" gave him his surename "Silpabanleng" (the art of playing music) Luang Pradit Phairoh composed a large member of Thai classical song thoughout his lifetime, which are regarded as melodious and innovative. His musical works still remains their popularity and are very much abored by Thai musicians and listeners until this day. It can be said that he was a trend setter and architect of Thai music principals.

ประวัติการบันทึกเสียงลงแผ่นของนายสอน
(ศร ศิลปบรรเลง หรือ ยศเต็มว่า หลวงประดิษฐไพเราะ)

ศร ศิลปบรรเลง เดิมสะกดว่า "สอน" ซึ่งเริ่มปรากฏชื่อบนแผ่นเสียงโอเดียน (Odeon) ตราตึกสีแดงขนาด 12 นิ้ว เป็นแผ่นเสียงที่ถูกผลิตขึ้นในรัชสมัยพระพุทธเจ้าหลวง รัชกาลที่5 ในขณะนั้น นายสอน มักบันทึกเสียงการเล่นระนาดร่วมกับ นายแปลก ประสานศัพท์ (พระยาประสานดุริยศัพท์) โดยจะสังเกตุเห็นคำว่า "พิณพาทย์ นายแปลก นายสอน" พิมพ์ด้วยหมึกสีทอง แผ่นโอเดียนผลิตโดยบริษัท International Talking Machine Company ประเทศเยอรมัน ก่อตั้งโดย Mr. Frederick Marion Prescott Odeon ส่งวิศกรเข้ามาบันทึกเสียงนักร้องเอกและนักดนตรีไทยฝีมือเยี่ยมในราชสำนักสยาม ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่5 (ประมาณปีพ.ศ. 2450)

หลวงประดิษฐไพเราะ (ศร ศิลปบรรเลง)

ครูสิน ศิลปบรรเลง

พระยาประสานดุริยศัพท์ (แปลก ประสานศัพท์)

สมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยาภานุพันธุ์

คลิกเพื่อฟัง
เพลง สรรเสริญพระบารมี พิณพาทย์นายแปลกนายสอน บนแผ่นเสียงโอเดียนตราตึกปีพ.ศ. ๒๔๕๒
หมายเหตุ: เพลงสรรเสริญพระบารมีข้างต้นเป็นการบันทึกเสียงการเล่นระนาดของ "นายศร" จริงๆ ประมาณปีพ.ศ. ๒๔๕๒ ซึ่งบนหน้าตราแผ่นในขณะนั้นยังคงใช้ตัวสะกดเพื่อเรียกชื่อท่านแบบเก่าคือ "นายสอน" จึงเรียนเพื่อให้ทุกท่านทราบว่า มิได้มีเจตนาสะกดผิดหรือพิมพ์ผิดแต่ประการใด

---